اقتصاد و  تجارت نوین

اقتصاد و تجارت نوین

بررسی تأثیر نامتقارن رشد اقتصاد دیجیتال بر شاخص رقابت‌پذیری در ایران

نوع مقاله : علمی- پژوهشی

نویسندگان
1 Department of Economics, Ta.C., Islamic Azad university, Tabriz, Iran.
2 کارشناس ارشد اقتصاد نظری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز، تبریز، ایران
10.30465/jnet.2026.53619.2262
چکیده
اقتصاد دیجیتال شامل فعالیت‌های اقتصادی است که از فناوری‌های دیجیتال مانند اینترنت، هوش مصنوعی و فناوری‌های نوین ارتباطی استفاده می‌کنند. این پدیده نه تنها شیوه‌های تولید و تجارت را متحول کرده، بلکه تأثیرات عمیقی بر رقابت‌پذیری کشورها در سطح بین‌المللی گذاشته است. رقابت‌پذیری اشاره ‌به توانایی یک کشور در بازارهای داخلی و بین‌المللی دارد. در این پژوهش به بررسی تاثیر نامتقارن رشد اقتصاد دیجیتال بر شاخص رقابت‌پذیری در ایران پرداخته شده است. بازه زمانی مورد مطالعه سال‌های 1370 تا 1401 بوده و به منظور تحلیل آماری از روش NARDL استفاده شده است. این روش تغییرات مثبت و منفی متغیر اقتصاد دیجیتال را به صورت جداگانه وارد معادله می‌کند. نتایج آزمون والد فرضیه تقارن را در هر دو افق کوتاه‌مدت و بلندمدت رد می‌کند. بنابراین، شوک‌های مثبت و منفی اقتصاد دیجیتال تأثیر یکسانی بر رقابت‌پذیری ندارند و اثر نامتقارن تأیید می‌شود. همچنین شاخص‌هایی مانند حکمرانی خوب، ثبات اقتصادی و زیرساخت‌های دیجیتال تاثیر مثبت و معنی‌داری بر رقابت‌پذیری در ایران دارد. اما شاخص آموزش‌های اقتصاد دیجیتال تاثیر معنی‌داری بر رقابت‌پذیری در ایران ندارد.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Investigating the Asymmetric Impact of Digital Economy Growth on Competitiveness Index in Iran

نویسندگان English

monireh dizaji 1
Ebrahim mahmoudi asl 2
1 Department of Economics, Ta.C., Islamic Azad university, Tabriz, Iran.
2 Master of Science in Theoretical Economics, Islamic Azad University, Tabriz Branch, Tabriz, Iran
چکیده English

The digital economy encompasses economic activities that utilize digital technologies such as the internet, artificial intelligence, and modern communication technologies. This phenomenon has not only transformed methods of production and trade but has also exerted profound impacts on the competitiveness of countries at the international level. Competitiveness refers to a country’s ability to compete in domestic and international markets. This study investigates the asymmetric effects of digital economy growth on the competitiveness index in Iran. The period of study was from 1370 to 1401, and the NARDL (Nonlinear Autoregressive Distributed Lag) method was used for statistical analysis. This model incorporates positive and negative changes in the digital economy variable into the equation separately. The results Wald test rejects the symmetry hypothesis in both the short-term and long-term horizons. Therefore, positive and negative shocks in the digital economy do not have the same effect on competitiveness, and the asymmetric effect is confirmed. Also Indicators such as good governance, economic stability, and digital infrastructure have a positive and significant effect on Iran's competitiveness. However, digital economy education and training indices show no statistically significant impact on competitiveness in Iran.

کلیدواژه‌ها English

Competitiveness
Digital Economy
Digital Education
Asymmetric Effects
Iran

  • تاریخ دریافت 12 آذر 1404
  • تاریخ بازنگری 19 اسفند 1404
  • تاریخ پذیرش 26 فروردین 1405