پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی اقتصاد و تجارت نوین 1735-6415 20 69 2026 01 21 Political- Economy of Tariff Policies: An Empirical Analysis of Market Power and Political Influence in Selected Asian Countries تحلیل اقتصادی- سیاسی تعرفه‌های تجاری: بررسی تجربی نقش قدرت بازار و نفوذ سیاسی در کشورهای منتخب آسیا 51 82 11473 10.30465/jnet.2026.52523.2229 FA حبیب شهبازی گیگاسری دانشیار گروه کشاورزی، دانشگاه سیدجمال‌الدین اسدآبادی، اسدآباد، همدان، ایران 0000-0002-1047-3528 Journal Article 2025 07 21 This study examines the joint role of economic and political factors in shaping import tariff policies by focusing on five Asian countries—Iran, Turkey, India, Pakistan, and China—over the period 2015–2020. The analysis is grounded in the political economy of trade, drawing on the theoretical frameworks developed by Grossman and Helpman (1994) and Helpman and Krugman (1995). Within this framework, tariffs are not determined solely by market-based considerations, such as export supply elasticity as a proxy for market power, but are also influenced by political forces, including industrial lobbying and political participation. Empirically, the analysis proceeds in two steps. First, export supply elasticities are estimated using a CES demand framework. Second, these economic measures are combined with political and institutional variables in a fixed-effects panel data model. This approach allows the study to control for unobserved, time-invariant heterogeneity across countries while assessing the determinants of tariff rates. The economically optimal tariff is derived from trade elasticities within the CES framework, whereas the politically optimal tariff is examined by extending the model to incorporate political and institutional factors through panel regression. The results show that export supply elasticity has a negative and statistically significant effect on tariff rates (−1.68), در این پژوهش، با هدف تحلیل هم‌زمان عوامل اقتصادی و سیاسی مؤثر بر نرخ تعرفه‌های وارداتی، پنج کشور آسیایی شامل ایران، ترکیه، هند، پاکستان و چین در بازه زمانی ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۰ بررسی شده‌اند. چارچوب نظری مطالعه بر مبنای الگوهای گروسمن و هلپمن (Grossman & Helpman) (1994) و هلپمن و کروگمن (Helpman & Krugman) (1995) استوار است. در این چارچوب، تعرفه‌ها نه‌تنها تابع کشش صادراتی (به‌عنوان نماینده قدرت بازار) هستند، بلکه تحت تأثیر نفوذ لابی‌های صنعتی و شاخص‌های مشارکت سیاسی نیز قرار می‌گیرند. در گام نخست، کشش صادراتی کشورها با استفاده از الگوی تقاضای CES برآورد شد. سپس متغیرهای اقتصادی و سیاسی در قالب یک الگوی پانل دیتا با اثرات ثابت وارد شدند. به‌منظور کنترل ناهمگنی‌های ثابت و مشاهده‌نشده میان کشورها، از الگوی اثرات ثابت پانلی استفاده شده است. در این پژوهش، تعرفه بهینه اقتصادی بر اساس کشش‌های تجاری در چارچوب ترجیحات CES محاسبه می‌شود. همچنین، سناریوی تعرفه بهینه سیاسی با گسترش این چارچوب و لحاظ‌کردن متغیرهای سیاسی–نهادی در قالب رگرسیون پانلی مورد بررسی قرار می‌گیرد. نتایج تجربی نشان می‌دهد که کشش صادراتی با ضریب منفی و معنی‌دار (68/1-) اثر بازدارنده‌ای بر نرخ تعرفه دارد. https://jnet.ihcs.ac.ir/article_11473_c8512d142a2d849725f31a9a7a361ab9.pdf